توصیه‌های تغذیه‌ای برای روزه‌ داران
1399/2/6
توصیه‌های تغذیه‌ای برای روزه‌ داران
در ﺳﺎﻋﺎت روزه‌داری ﻛـﻪ در ﺳـﺎل ﺟـﺎری ﻣـﺪت آن ﺣـﺪود16 ﺳﺎﻋﺖ است، ﮔﺮﺳﻨﮕﻰ ﻣﻰ ﺗﻮاﻧﺪ در ﺻﻮرت ﻋـﺪم رﻋﺎﻳـﺖ اﺻﻮل ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺻـحیح در وﻋـﺪه ﺳـﺤﺮ و اﻓﻄـﺎر ﻣﻮﺟﺐ تضعیف سیستم اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن شود.

زهرا عبداللهی مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت گفت: در ﺳﺎﻋﺎت روزه داری ﻛـﻪ در ﺳـﺎل ﺟـﺎری ﻣـﺪت آن ﺣـﺪود ١٦ ﺳـﺎﻋﺖ است، ﮔﺮﺳـﻨﮕﻰ ﻣـﻰ‌ﺗﻮاﻧـﺪ در ﺻـﻮرت ﻋـﺪم رﻋﺎﻳـﺖ اﺻﻮل ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺻـﺤﻴﺢ در وﻋـﺪه ﺳـﺤﺮ و اﻓﻄـﺎر و ﻳـﺎ ﺣـﺬف ﻳﻜـﻰ از وﻋـﺪه ﻫـﺎ ﺑـﻪ وﻳـﮋه وﻋـﺪه ﺳـﺤﺮی، ﻣﻮﺟـﺐ ﺗﻀـﻌﻴﻒ ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن ﺷﺪه و اﺣﺘﻤﺎل اﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎری ﻛﻮوﻳﺪ ١٩ را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ.

وی درخصوص توصیه های تغذیه ای ماه مبارک رمضان بیان کرد: ﺑﻴﻤﺎری ﻛﻮوﻳﺪ١٩ ﻧﺎﺷـﻰ از وﻳـﺮوس ﻛﺮوﻧـﺎ ﻛـﻪ از اواﻳـﻞ ﺳـﺎل ﻣـﻴﻼدی ٢٠٢٠ در ﻛﺸـﻮر ﭼـﻴﻦ ﺷـﺎﻳﻊ ﺷـﺪ، ﺑـﻪ ﺳـﺮﻋﺖ ﺑـﻪ ﺳـﺎﻳﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺟﻬـﺎن ﻣﻨﺘﻘـﻞ ﺷـﺪ. در اﻳﺮان ﻧﻴﺰ از ﺑﻬمـﻦ ﺳـﺎل ١٣٩٨ﻣـﻮارد اﺑـﺘﻼ ﺑـﻪ اﻳـﻦ ﺑﻴﻤـﺎری ﮔـﺰارش ﺷـﺪ. در ﺣـﺎل ﺣﺎﺿـﺮ، ﺑﻴﻤــﺎری ﻛﻮوﻳــﺪ ١٩ ﺑــﻪ ﻋﻨــﻮان ﻳــﻚ ﺑﻴﻤــﺎری ﺟﻬــﺎﻧﮕﻴﺮ ( ﭘﺎﻧــﺪﻣﻰ) در ﻫﻤــﻪ ﻛﺸﻮرﻫﺎی ﺟﻬـﺎن اﻧﺘﺸﺎر ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳــﺖ. اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎری ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﻼﺋﻤﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺐ، ﺳــﺮﻓﻪ ﻫــﺎی ﺧﺸﻚ، ﺗﻨﮕﻰ ﻧﻔﺲ و ﮔﺎﻫﻰ ﻣﺸــﻜﻼت ﺣﺎد ﺗﻨﻔﺴـﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗــﻨﻔﺲ ﺗﻨــﺪ، ﮔﻠــﻮدرد ، آﺑﺮﻳﺰش ﺑﻴﻨـﻰ و ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻛﻤﺘـﺮ ﺷـﺎﻳﻌﻰ، ﻣﺸـﻜﻼت ﮔﻮارﺷـﻰ ﻧﻈﻴـﺮ اﺳـﻬﺎل، ﻧﺎرﺳـﺎﻳﻰ ﺣـﺎد ﺗﻨﻔﺴـﻰ، اﺧـﺘﻼﻻت اﻧﻌﻘـﺎدی ﺧـﻮن و ﻧﺎرﺳﺎﻳﻰ ﻛﻠﻴﻪ ﮔﺰارش ﺷﺪهاﺳﺖ و ﺷﺪت ﻋﻼﺋﻢ ﺑﻴﻤﺎری از ﻣﻮارد ﺧﻔﻴﻒ ﺗﺎ ﺷﺪﻳﺪ و ﻛﺸﻨﺪه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ.  

وی افزود: ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ راه ﭘﻴﺸﮕﻴﺮی از اﺑﺘﻼ ﺑﻪ اﻳـﻦ ﺑﻴﻤـﺎری رﻋﺎﻳـﺖ دﻗﻴـﻖ اﺻـﻮل ﺑﻬﺪاﺷـﺖ ﻓـﺮدی ﺑـﻪ وﻳـﮋه ﺷﺴـﺘﻦ ﻛﺎﻣـﻞ دﺳـﺖ ﻫـﺎ ﺑـﺎ آب و ﺻﺎﺑﻮن، رﻋﺎﻳـﺖ ﻓﺎﺻـﻠﻪ ﻣﻨﺎﺳـﺐ (1 تا 2 ﻣﺘـﺮی) از دﻳﮕــﺮان، ﻣﺎﻧــﺪن در ﻣﻨــﺰل و اﺳــﺘﻔﺎده از ﻣﺎﺳــﻚ در ﻣﺤــﻞ ﻫــﺎی ﺷــﻠﻮغ و ﭘــﺮﺟﻤﻌﻴــﺖ در ﺻﻮرﺗﻰ ﻛــﻪ اﺟﺒﺎر ﺑــﻪ ﺧــﺎرج ﺷــﺪن از ﻣﻨــﺰل وﺟــﻮد دارد و ﭘﻴـﺮوی از ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺻــﺤﻴﺢ ﺑــﻪ ﻣﻨﻈــﻮر ﺗﻘﻮﻳــﺖ ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺑﻴﻤـﺎری ﻛﻮوﻳـﺪ ١٩ است. ﺑـﺮ اﺳـﺎس ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت اﭘﻴـﺪﻣﻴﻮﻟﻮژﻳﻚ اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه در ﻛﺸـﻮر ﻣـﺎ در ﺣـﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻴﻤﺎری ﻛﻮوﻳﺪ ١٩ در ﻫﻤﻪ اﺳﺘﺎن ﻫﺎی ﻛﺸﻮر ﮔﺰارش ﺷﺪه اﺳﺖ.

عبداللهی گفت: در اﻳﻦ روزﻫﺎ ﻛﻪ ﻣﺼـﺎدف ﺷـﺪه ﺑـﺎ اﻳﺎم ﻣﺒـﺎرک رﻣﻀـﺎن و روزه داری، ﻻزم اﺳـﺖ ﺑﺮﺧـﻰ ﻧﻜـﺎت ﻣﻬـﻢ ﺗﻐﺬﻳـﻪ ای ﺟﻬـﺖ ﺣﻔـﻆ و ارﺗﻘﺎی ﺳﻼﻣﺖ اﻋﻀﺎی ﺧﺎﻧﻮاده و ﭘﻴﺸﮕﻴﺮی از ﺑﻴﻤﺎری، رﻋﺎﻳﺖ ﺷﻮد. روزه داری ﻣﺎه ﻣﺒﺎرک رﻣﻀﺎن ﻳﻜﻰ از ارﻛـﺎن ﭘﻨﺠﮕﺎﻧـﻪ اﺳـﻼم اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺑـﺎ ﻗﺼـﺪ ﻗﺮﺑـﺖ و ﺑﻨـﺪﮔﻰ آﻓﺮﻳـﺪﮔﺎر ﺑـﺮای ﺗﻜﺎﻣـﻞ اﻧﺴـﺎن ﻓﺮﻳﻀﻪ واﺟﺐ ﺑـﺮای ﺗﻤـﺎم ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن اﺳـﺖ. ﺑﺮاﺳـﺎس ﮔـﺰارش اﺧﻴـﺮ ﺳـﺎزﻣﺎن ﺟﻬـﺎﻧﻰ ﺑﻬﺪاﺷـﺖ، ﻫـﻴﭻ ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ای ﻣﺒﻨـﻰ ﺑـﺮ ﺧﻄـﺮ روزه داری و اﻓﺰاﻳﺶ اﺑـﺘﻼ ﺑـﻪ ﺑﻴﻤـﺎری ﻛﻮوﻳـﺪ ١٩ دﻳـﺪه ﻧﺸـﺪه اﺳـﺖ.

منع روزه داری در بیماران پیوندی

وی عنوان کرد: ﻓﺮﻫﻨﮕﺴـﺘﺎن ﻋﻠـﻮم ﭘﺰﺷـﻜﻰ ﺑـﺎ ﻧﻈـﺮ ﻣﺮاﺟـﻊ ﻋﻈـﺎم ﺗﻘﻠﻴـﺪ و ﻣﺴــﺌﻮﻟﻴﻦ، در ﻓــﺮوردﻳﻦ ﻣــﺎه ﺳــﺎل ﺟــﺎری ﻣــﻮاردی را ﺑــﺮاﺳــﺎس ﻧﻈــﺮ جمعی از ﭘﺰﺷــﻜﺎن ﻣﺘﺨﺼــﺺ و ﻣﻮﺳـــﺴﻪ ﻣﻮﺿــﻮع ﺷﻨﺎﺳﻰ ﻓﻘﻬﻰ ﺑــﺮای اﻧﺠﺎم ﻓﺮﻳﻀﻪ واﺟــﺐ ﺑــﺮای ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن در ﺷــﺮاﻳﻂ ﺑﺤــﺮان ﻓﻌﻠــﻰ وﻳــﺮوس ﻛﺮوﻧــﺎ ﺗﻮﺻــﻴﻪ ﻛــﺮده اﺳﺖ که شامل موارد زیر است؛ ﭘﺰﺷﻜﺎن ﻣﺘﻔﻖ اﻟﻘﻮل ﻫﺴـﺘﻨﺪ ﻛـﻪ ﻧﺨـﻮردن ﻏـﺬا ﺑـﻪ ﻃـﻮر ﻣﺘﻨـﺎوب در روزه داری اﺳـﻼﻣﻰ، ﻧـﻪ ﺗﻨﻬـﺎ ﻋﺎرﺿـﻪ ای در اﻓـﺮاد ﺳﺎﻟﻢ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻰ‌ند، ﺑﻠﻜﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﻘﻮﻳـﺖ اﻳﻤﻨـﻰ ﺑـﺪن، ﻛـﺎﻫﺶ ﭘﺎﺳـﺦ ﻫـﺎی اﻟﺘﻬـﺎﺑﻰ زﻳـﺎن ﺑـﺎر و ﺑﻬﺒـﻮد واﻛـﻨﺶ ﺑـﺪن در ﻣﻮارد اﺳﺘﺮس ﻣﻰ ﺷﻮد. ﻟﺬا، تمامی اﻓﺮاد ﺳﺎﻟﻢ ﻛﻤﺘـﺮ از ٦٥ ﺳـﺎل ﺑـﺎ رﻋﺎﻳـﺖ ﻣـﻮارد ﺑﻬﺪاﺷـﺘﻰ و ﺗﻐﺬﻳـﻪ ای ﻣـﻰ ﺗﻮاﻧﻨـﺪ روزه ﺑﮕﻴﺮﻧــﺪ. ﺑﻴﻤــﺎراﻧﻰ ﻛــﻪ ﭘﻴﻮﻧــﺪاﻋﻀــﺎ ﺷــﺪه اﻧــﺪ، ﻧﺒﺎﻳــﺪ روزه ﺑﮕﻴﺮﻧــﺪ. روزه ﮔــﺮﻓﺘﻦ ﺑــﺮای ﺑﻴﻤــﺎران ﭘﻴﻮﻧــﺪ ﻗﺮﻧﻴﻪ ﺑﻼﻣﺎﻧﻊ اﺳﺖ.

مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت خاطرنشان کرد: در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻰ ﻛـﻪ ﻣﺒـﺘﻼ ﺑـﻪ ﺳـﺎﻳﺮ ﺑﻴﻤـﺎریﻫـﺎ ﻫﺴـﺘﻨﺪ و ﻗـﺒﻼ روزه داری ﺑـﺮای آﻧﻬـﺎ ﻣﻨﻌـﻰ ﻧﺪاﺷـﺘﻪ اﺳـﺖ، روزه داری در ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤـﺮان وﻳـﺮوس ﻛﺮوﻧـﺎ ﻣﺘﻔـﺎوت از ﺳـﺎل ﻫـﺎی دﻳﮕـﺮ ﻧﻴﺴـﺖ و در ﻣـﻮارد ﺧـﺎص ﺑـﺎ ﻧﻈـﺮ ﭘﺰﺷـﻚ ﻣﺘﺨﺼـﺺ ﻣـﻰ ﺗﻮاﻧﻨﺪ اﻗﺪام ﺑـﻪ روزه داری کنند، در ﻣـﻮرد ﺑﻴﻤـﺎراﻧﻰ ﻛـﻪ ﻣﺒـﺘﻼ ﺑـﻪ وﻳـﺮوس ﻛﺮوﻧـﺎ ﺷـﺪه و ﺑﻬﺒـﻮد ﻳﺎﻓﺘـﻪ اﻧـﺪ ﺗﻮﺻـﻴﻪ ﻣﻰ ﺷﻮد، ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﺎ ٦ ﻫﻔﺘﻪ ﭘﺲ از ﺑﻴﻤﺎری اﻗﺪام ﺑﻪ روزه داری ﻧﻜﻨﻨﺪ.

عبداللهی تصریح کرد: اﻓــﺮاد ﻣﺒــﺘﻼ ﺑــﻪ ﺑﻴﻤــﺎری‌ﻫﺎی زﻣﻴﻨــﻪ ای ﻧﻈﻴــﺮ، ﻓﺸــﺎر ﺧــﻮن ﺑــﺎﻻ، ﺑﻴﻤﺎری ﻗﻠﺒﻰﻋﺮوﻗﻰ، ﺳﺮﻃﺎن و دﻳﺎﺑﺖ، ﺑــﻴﺶ از دﻳﮕﺮان در ﻣﻌﺮض اﺑــﺘﻼ ﺑــﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺷــﺪﻳﺪ ﺑﻴﻤــﺎری ﻛﻮوﻳــﺪ ١٩ ﻫﺴــﺘﻨﺪ، ﺑــﻪ ﻣﻨﻈــﻮر ﭘﻴﺸــﮕﻴﺮی از اﺑــﺘﻼ ﺑــﻪ اﻳــﻦ ﺑﻴﻤﺎری، اﻓﺮادی ﻛـﻪ اطمینان ندارند که روزه ﺑـﺮای آﻧﻬـﺎ ﺿـﺮر دارد ﻳـﺎ ﺧﻴـﺮ، برای احتیاط از اﻧﺠـﺎم اﻳـﻦ ﻓﺮﻳﻀـﻪ اﻟﻬـﻰ ﭘﺮﻫﻴـﺰ کرده و آن را ﭘـﺲ از اﻃﻤﻴﻨــﺎن از اﺗﻤـﺎم ﻫﻤـﻪ ﮔﻴــﺮی ﺑﻴﻤـﺎری ﻛﻮوﻳـﺪ ١٩ ﻗﻀــﺎ به جا آورند، ﻣﮕـﺮ اﻳﻨﻜــﻪ ﺑـﺎ ﻧﻈـﺮ ﭘﺰﺷــﻚ ﻣﺘﺨﺼﺺ اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﺑﻰ ﺿﺮر ﺑﻮدن روزه ﺑﺮای آﻧﻬﺎ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد.

ﻧﻘﺶ ﺗﻐﺬﻳﻪ در ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن

وی عنوان کرد: رﻋﺎﻳﺖ اﺻﻮل ﺻﺤﻴﺢ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻬﻤـﻰ در ﺗﻘﻮﻳـﺖ ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻳﻤﻨـﻰ ﺑـﺪن ﺑـﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠـﻪ ﺑـﺎ ﻋﻔﻮﻧـﺖ ﻫـﺎ ﺑه ﺨﺼـﻮص ﺑﻴﻤـﺎری ﻛﻮوﻳـﺪ ١٩ دارد . ﺑﺎ رﻋﺎﻳـﺖ ﺗﻌـﺎدل و ﺗﻨـﻮع در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ﻏـﺬاﻳﻰ روزاﻧـﻪ و ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از ﮔـﺮوه ﻫـﺎی ﻏـﺬاﻳﻰ و ﺟـﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻫـﺎی آﻧﻬـﺎ، اﻧـﺮژی، ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ و رﻳﺰﻣﻐﺬی ﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺪن ﺑﺮای ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ دﻓﺎﻋﻰ ﺑﺪن ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻰ ﺷﻮد.

عبداللهی ادامه داد: در ﺳﺎﻋﺎت روزه داری ﻛـﻪ در ﺳـﺎل ﺟـﺎری ﻣـﺪت آن ﺣـﺪود ١٦ ﺳـﺎﻋﺖ است، ﮔﺮﺳـﻨﮕﻰ ﻣـﻰ ﺗﻮاﻧـﺪ در ﺻـﻮرت ﻋـﺪم رﻋﺎﻳـﺖ اﺻﻮل ﺗﻐﺬﻳـﻪ ﺻـﺤﻴﺢ در وﻋـﺪه ﺳـﺤﺮ و اﻓﻄـﺎر و ﻳـﺎ ﺣـﺬف ﻳﻜـﻰ از وﻋـﺪه ﻫـﺎ ﺑـﻪ وﻳـﮋه وﻋـﺪه ﺳـﺤﺮی، ﻣﻮﺟـﺐ ﺗﻀـﻌﻴﻒ ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن ﺷﺪه و اﺣﺘﻤﺎل اﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎری ﻛﻮوﻳﺪ ١٩ را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ.

ﺗﺎﺛﻴﺮ روزه داری ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ و ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن

مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت بیان کرد: ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻣﺘﻌﺪدی ﻧﻘﺶ ﻣـﻮﺛﺮ روزه داری را در ﺳـﻼﻣﺘﻰ ﺑـﻪ ﺧﺼـﻮص ﺑـﺮ روی ﺳـﻄﺢ ﮔﻠـﻮﻛﺰ ﺧـﻮن، ﭼﺮﺑـﻰ ﻫـﺎی ﺧـﻮن و ﻓﺸـﺎر ﺧﻮن، ﻛﻨﺘـﺮل وزن و ﺑﻬﺒـﻮد ﺑﻴﻤـﺎری ﻫـﺎی ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻧﺸـﺎن داده اﻧـﺪ. در اﻏﻠـﺐ ﺑﻴﻤـﺎری هایی ﻛـﻪ ﻋـﺎدات ﻏـﺬاﻳﻰ ﻏﻠـﻂ، ﭼـﺎﻗﻰ و اﻓﺰاﻳﺶ وزن در ﺑﺮوز آﻧﻬﺎ دﺧﺎﻟﺖ دارﻧﺪ، روزه داری ﻣﻔﻴﺪ اﺳﺖ.

وی افزود: روزه داری ﻣﻰﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﻛـﺎﻫﺶ ﭘﺎﺳـﺦﻫـﺎی اﻟﺘﻬـﺎﺑﻰ و ﺗﻨﻈـﻴﻢ ﺳﻴﺴـﺘﻢ اﻳﻤﻨـﻰ ﺑـﺪن ﺷـﻮد. ﻫـﻢﭼﻨـﻴﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴـﺖ ﺳـﻠﻮل ﻫـﺎی دﻓــﺎﻋﻰ ﺑــﺪن و ﺗﺮﺷــﺢ اﻳﻤﻮﻧﻮﮔﻠﻮﺑﻮﻟﻴﻦ ﻫــﺎی ﻣﺨــﺎﻃﻰ ﻛــﻪ از ﻋﻮاﻣــﻞ اﻳﻤﻨــﻰ ﺑــﺪن ﻫﺴــﺘﻨﺪ، در ﻃــﻰ روزه داری ﺑﻴﺸــﺘﺮ ﺷــﺪه و در ﻣﺠﻤــﻮع ، روزه داری ﺻــﺤﻴﺢ و رﻋﺎﻳــﺖ رژﻳــﻢ ﻏــﺬاﻳﻰ ﻣﻨﺎﺳــﺐ در وﻋــﺪه ﻫﺎی ﺳــﺤﺮ و اﻓﻄــﺎر در ﺗﻘﻮﻳــﺖ ﺳﻴﺴــﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑــﺪن ﻣﻮﺛﺮ اﺳﺖ. ﺑﻨــﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑــﺎ رﻋﺎﻳــﺖ ﺗﻐﺬﻳــﻪ ﺻــﺤﻴﺢ و ﻣﺼــﺮف ﻣﻨــﺎﺑﻊ ﻏــﺬاﻳﻰ ﺣــﺎوی وﻳﺘــﺎﻣﻴﻦ ﻫــﺎی A، D، E، C و ﻫﻤﭽﻨــﻴﻦ، ﻣﻨــﺎﺑﻊ ﻏــﺬاﻳﻰ ﺣــﺎوی آﻫــﻦ و روی و ﺳﻠﻨﻴﻢ ﻛــﻪ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﻜﺮد ﻃﺒﻴﻌــﻰ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨــﻰ ﺑﺪن و ﭘﻴﺸﮕﻴﺮی از اﺑــﺘﻼ ﺑــﻪ ﺑﻴﻤــﺎری ﻛﻮوﻳــﺪ ١٩ ﻻزﻣﻨﺪ، ﻧﮕﺮاﻧﻰ از ﻧﻈﺮ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻰ ﺑﺪن در اﻳﺎم روزه داری و ﺧﻄﺮ اﺑﺘﻼ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎری ﻛﺎﻫﺶ میابد.

منبع: فارس